יוֹם הַקָּדוֹשׁ וְהַנּוֹרָא
- אַ טָאג פוּן חֶסֶד אוּן נָאנְטְקֵייט
- דִי שִׂמְחָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר
- אַ כְּלִי פַאר דֶער קְדְשָׁה פוּנֶעם טָאג
- דִי טְבִילָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר
- דִי סְעוּדָה הַמַּפְסֶקֶת
- פַארְגֶעבְּן אֵיינֶער דֶעם צְוֵוייטְן
- כִּי פָּנָה יוֹם
- לִפְנֵי ה' תִּטְהָרוּ
אַ טָאג פוּן חֶסֶד אוּן נָאנְטְקֵייט
וֶוען עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר קוּמְט, שְׁפִּירְט יֶעדֶער אִיד אַ גֶעוִויסְן צִיטֶער, דֶער יוֹם הַדִּין דֶערְנֶענְטֶערְט זִיךְ, אוּן מֶען וַוייסְט אַז מֶען גִייט אַרֵיינְגֵיין אִינֶעם הֵיילִיגְסְטְן טָאג פוּנֶעם יָאר. מֶען וֶועט שְׁטֵיין אַ גַאנְצְן טָאג פַארְן אוֹיבֶּערְשְׁטְן, פַאסְטְן, דַאוֶוענֶען אוּן בֶּעטְן מְחִילָה אוֹיף אַלֶע עֲבֵירוֹת.
אָבֶּער דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער, בְּרֹב רַחֲמָיו וַחֲסָדָיו, הָאט בַּאשָׁאפְן אַ וֶועג וָואס אִיז הֶעכֶער פוּן דֶער גֶעוֶוענְלִיכֶער נָאטוּר - דֶער וֶועג פוּן תְּשׁוּבָה.
דֶער יְרוּשַׁלְמִי זָאגְט: שָׁאֲלוּ לַחָכְמָה, חוֹטֵא מַהוּ עוֹנְשׁוֹ? אָמְרוּ לָהֶם: חַטָּאִים תְּרַדֵף רָעָה. שָׁאֲלוּ לַנְבוּאָה, חוֹטֵא מַהוּ עוֹנְשׁוֹ? אָמְרָה לָהֶן: הַנֶּפֶשׁ הַחֹטֵאת הִיא תָמוּת. שָׁאֲלוּ לְקוּדְשָׁא בְּרִיךְ הוּא, חוֹטֵא מַהוּ עוֹנְשׁוֹ? אָמַר לָהֶן: יַעֲשׂוּ תְּשׁוּבָה וְיִתְכַּפֵּר לוֹ.
אָבֶּער צוּזַאמֶען מִיטְן פַּחַד דַארְף אוֹיךְ זֵיין אַ טִיפֶע שִׂמְחָה. עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אִיז נִישְׁט נָאר אַ טָאג פוּן אָנְגֶעצוֹיגְנְקֵייט און זָארְג. עֶס אִיז אוֹיךְ אַ יוֹם טוֹב'דִיגֶער טָאג, ווייל דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער הָאט אוּנְז גֶעגֶעבְּן דֶעם גְרֶעסְטְן מַתָּנָה: דִי מֶעגְלִיכְקֵייט תְּשׁוּבָה צוּ טון אוּן נָאכְאַמָאל וֶוערְן רֵיין.
מֶען הָאט גֶעפְרֶעגְט דִי חָכְמָה: וָואס דַארְף מֶען טוּן מִיט אַ מֶענְטְשׁ וָואס הָאט גֶעזִינְדִיגְט? הָאט דִי חָכְמָה גֶעעֶנְטְפֶערְט: דֶער שְׁלֶעכְטער רֶעזוּלְטַאט פוּנֶעם זִינְד וֶועט אִים נָאכְיָאגְן. מֶען הָאט גֶעפְרֶעגְט דִי נְבוּאָה, אוּן דִי נְבוּאָה הָאט גֶעעֶנְטְפֶערְט: "הַנֶּפֶשׁ הַחֹטֵאת הִיא תָמוּת".
אַ מֶענְטְשׁ קֶען זִיךְ אַמָאל פְרֶעגְן: וִוי קֶען מֶען אוֹיסְמֶעקְן וָואס אִיז שׁוֹין גֶעשֶׁען? אַ מַעֲשֶׂה וָואס אַ מֶענְטְשׁ הָאט גֶעטוּן, אִיז דָאךְ שׁוֹין גֶעוָוארְן אַ טֵייל פוּן דֶער מְצִיאוּת. וֶוער קֶען צוּרִיקְדְרֵייעֶן דֶעם זֵייגֶער אוּן מַאכְן כְּאִלּוּ עֶס אִיז קֵיינְמָאל נִישְׁט גֶעשֶׁען?
אָבֶּער וֶוען מֶען הָאט גֶעפְרֶעגְט דֶעם אוֹיבֶּערְשְׁטְן, הָאט עֶר גֶעעֶנְטְפֶערְט: "יַעֲשׂוּ תְּשׁוּבָה וְיִתְכַּפֶּר לוֹ". עֶר זָאל תְּשׁוּבָה טוּן, אוּן מֶען וֶועט אִים מוֹחֵל זֵיין. דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער אַלֵיין עֶפְנְט דֶעם וֶועג פַארְן חוֹטֵא. דֶערִיבֶּער שְׁטֵייט: "טוֹב וְיָשָׁר ה' עַל כֵּן יוֹרֶה חַטָּאִים בַּדָּרֶךְ".
ווייל דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער אִיז גוּט אוּן עֶר וִויל דֶעם מֶענְטְשְׁנְס טוֹבָה, וַוייזְט עֶר אֲפִלּוּ פַארְן חוֹטֵא דֶעם וֶועג וִוי אַזוֹי צוּרִיקְצוּקוּמֶען. דָאס אִיז דֶער גְרוֹיסֶער חֶסֶד פוּן יוֹם כִּפּוּר. דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער רוּפְט יֶעדְן אִיד, אֲפִלּוּ אֵיינֶער וָואס אִיז שׁוֹין לַאנְג פַארְבְּלָאנְדְזטֶעט: קוּם צוּרִיק! דִי טִיר אִיז נִישְׁט פַארְמַאכְט! דוּ קֶענְסְט זִיךְ נָאךְ אָפְּרֵיינִיגְן אוּן נָאכְאַמָאל וֶוערְן נָאנְט צוּ מִיר.
פָּשׁוּט קֶען מֶען זָאגְן אַז מֶען דַארְף עֶסְן כְּדֵי צוּ הָאבְּן כֹּחַ צוּם פַאסְטְן. דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער וִויל נִישְׁט אַז דֶער מֶענְטְשׁ זָאל אַרֵיינְקוּמֶען אִין יוֹם כִּפּוּר אָפְּגֶעשְׁוַואכְט אוּן צוּבְּרָאכְן. עֶר דַארְף הָאבְּן כֹּחַ צוּ דַאוֶוענֶען, זִיךְ מִתְבּוֹכֵן זֵיין אוּן אוֹיסְנוּצְן דֶעם הֵיילִיגְן טָאג.
דֶערִיבֶּער דַארְף מֶען זֵיין פְרֵיילִיךְ עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר.
נִישְׁט אַ לֵייכְטְזִינִיגֶע שִׂמְחָה, נָאר אַ טִיפֶע שִׂמְחָה פוּן הַכָּרַת הַטּוֹב, מִיר הָאבְּן אַ וֶועג צוּרִיק. אֲפִלּוּ אוֹיב מֶען טְרָאגְט אַ שְׁוֶוערֶע פַארְגַאנְגֶענְהֵייט, קֶען מֶען אַרֵיינְגֵיין אִינֶעם הֵיילִיגְן טָאג מִיט בְּטָחוֹן אִינֶעם פָּסוּק: "כִּי בַיּוֹם הַזֶּה יְכַפֶּר עֲלֵיכֶם לְטַהֵר אֶתְכֶם מִכֹּל חַטּאתֵיכֶם לִפְנֵי ה' תִּטְהָרוּ".
אָבֶּער אִין דִי סְפָרִים הַקְדוֹשִׁים וֶוערְט עֶרְקְלֶערְט אַז אִין דֶער סְעוּדָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר לִיגְט נָאךְ אַ טִיפֶערֶער עִנְיָן. דֶער שְׂפַת אֱמֶת זָאגְט אַז יוֹם כִּפּוּר אִיז מֵעֵין עוֹלָם הַבָּא, אִין עוֹלָם הַבָּא אִיז נִישְׁט דָא קֵיין אֲכִילָה וּשְׁתִיָּה, נָאר: "צַדִּיקִים יוֹשְׁבִים וְעַטְרוֹתֵיהֶם בְּרָאשֵׁיהֶם וְנֶהֱנִים מִזִיו הַשְׁכִינָה".
יוֹם כִּפּוּר אִיז אַ טָאג וֶוען דֶער אִיד הֵייבְּט זִיךְ אוֹיף הֶעכֶער פוּן דִי גֶעוֶוענְלִיכֶע צָרְכֵי הַגּוּף, מֶען עֶסְט נִישְׁט, מֶען טְרִינְקְט נִישְׁט, מֶען גִייט נִישְׁט מִיט לֶעדֶערְנֶע שִׁיךְ, אוּן מֶען פַארְנֶעמְט זִיךְ נִישְׁט מִיט דִי גֶעוֶוענְלִיכֶע גַּשְׁמִיּוּת'דִיגֶע עִנְיָנִים, דֶער טָאג אִיז אִינְגַאנְצְן גֶעוִוידְמֶעט פַאר דֶער נְשָׁמָה. מֶען שְׁטֵייט פַארְן אוֹיבֶּערְשְׁטְן וִוי אַ מַלְאָךְ, אוּן מֶען אִיז זִיךְ מְדַבֵּק אִין דִי קְדֶשָׁה פוּנֶעם טָאג.
דִי שִׂמְחָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר
חֲזַ"ל זָאגְן: כָּל הָאוֹכֵל וְשׁוֹתֶה בִּתְשִׁיעִי מַעֲלֶה עָלָיו הַכָּתוּב כְּאִלּוּ הִתְעַנָּה תְּשִׁיעִי וַעֲשִׂירִי, וֶוער עֶס עֶסְט אוּן טְרִינְקְט עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר, וֶוערְט גֶערֶעכְנְט כְּאִלּוּ עֶר וָואלְט גֶעפַאסְט סֵיי דֶעם נֵיינְטְן טָאג אוּן סֵיי דֶעם גֶענְטְן טָאג.
דֶערִיבֶּער אִיז יוֹם כִּפּוּר אַ גְרוֹיסֶער יוֹם שִׂמְחָה פַאר כְּלַל יִשְׂרָאֵל. עֶס אִיז דֶער טָאג וֶוען דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער רֵיינִיגְט זֵיינֶע קִינְדֶער אוּן גֶעמְט זֵיי נָאכְאַמָאל צוּרִיק צוּ זִיךְ.
אוֹיף דֶער עֶרְשְׁטֶער בְּלִיק אִיז דָאס אַ וואוּנְדֶער. יוֹם כִּפּוּר אִיז אַ טָאג פון פַאסְטְן אוּן זִיךְ אָפְּשֵׁיידְן פוּן גַּשְׁמִיּוּת. פַארְוָואס אִיז דָאס עֶסְן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אַזוֹי חָשׁוּב, אַז עֶס וֶוערְט גֶערֶעכְנְט וִוי אַ פַאסְטְן?
אָבֶּער וִויבַּאלְד אִין יוֹם כִּפּוּר אַלֵיין קֶענֶען מִיר נִישְׁט אוֹיסְדְרִיקְן דִי שִׂמְחָה מִיט אַ סְעוּדָה, מַאכְן מִיר דִי סְעוּדָה עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר. מִיר פַאפְן זִיךְ שׁוֹין אָן אִין דֶער קְדֶשָׁה פוּנֶעם קוּמֶענְדִיגְן טָאג, אוּן מִיר דְרִיקְן אוֹיס דִי שִׂמְחָה דוּרְךְ עֶסְן אוּן טְרִינְקֶען לְשֵׁם מִצְוָה.
דִי סְעוּדָה אִיז דֶערִיבֶּער נִישְׁט בְּלוֹיז אַ טֶעכְנִישֶׁע הֲכָנָה צוּם פַאסְטְן, עֶס אִיז אַ סְעוּדַת הוֹדָאָה פַאר דֶעם גֶעוַואלְדִיגְן חֶסֶד וָואס דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער טוּט מִיט אוּנְז. מִיר עֶסְן מִיט שִׂמְחָה וֵוייל מִיר וַוייסְן אַז מָארְגְן וֶועלְן מִיר קֶענֶען שְׁטֵיין פַארְן אוֹיבֶּערְשְׁטְן אוּן וֶוערְן רֵיין.
דָאס אִיז אוֹיךְ דֶער עִנְיָן פון (שמות כד יא) "וַיֶחֱזוּ אֶת הָאֱלֹקִים וַיֹּאכְלוּ וַיִּשְׁתּוּ", דוּרְךְ דֶער רִיכְטִיגֶער אֲכִילָה אוּן שְׁתִיָּה קֶען דֶער מֶענְטְשׁ זִיךְ צוּגְרֵייטְן צוּ זֵיין נֶחֱנָה מִזִיו הַשְׁכִינָה.
דֶערִיבֶּער זֶענֶען עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אוּן יוֹם כִּפּוּר נִישְׁט צְוֵויי בַּאזוּנְדֶערֶע טֶעג.
זֵיי זֶענֶען צְוֵויי טֵיילְן פוּן אֵיין עֲבוֹדָה: "וַיְהִי עֶרֶב" - דָאס אִיז עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר, וֶוען מֶען גְרֵייט צוּ דֶעם כְּלִי. "וַיְהִי בֹּקֶר" - דָאס אִיז יוֹם כִּפּוּר, וֶוען מֶען קוּקְט דוּרְךְ דִי מַעֲשִׂים. "יוֹם אֶחָד" - בֵּיידֶע צוּזַאמֶען זֶענֶען אֵיין גַאנְגֶער טָאג אוּן אֵיין שְׁלֵימוּת'דִיגֶע עֲבוֹדָה.
אַ כְּלִי פַאר דֶער קְדְשָׁה פוּנֶעם טָאג
דֶער מְאוֹר עֵינַיִם גֵייט נָאךְ אַ טְרִיט וַוייטֶער, עֶר זָאגְט אַז דִי אֲכִילָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אִיז אַ הֲכָנָה אוּן אַ כְּלִי צוּ קֶענֶען מְקַבֵּל זֵיין דֶעם גְרוֹיסְן תַּעֲנוּג פוּן יוֹם כִּפּוּר. אַ גְרוֹיסֶע מַתָּנָה קֶען נִישְׁט אַרֵיינְגֵיין אִין אַ כְּלִי וָואס אִיז נִישְׁט צוּגֶעגְרֵייט. אוֹיב מֶען וִויל אַרֵיינְגִיסְן אַ טֵייעֶרְן אִינְהַאלְט, דַארְף מֶען פְרִיעֶר רֵיינִיגְן אוּן צוּגְרֵייטְן דֶעם כְּלִי.
וֶוען אַ אִיךְ זִינְט בַּיי דֶער סְעוּדָה עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר, זָאל עֶר נִישְׁט טְרַאכְטְן בְּלוֹיז: אִיךְ דַארְף אַרֵיינְגֶעמֶען גֶענוּג עֶסְן כְּדֵי נִישְׁט צוּ וֶוערְן הוּנְגֶערִיג מָארְגְן. עֶר קֶען טְרַאכְטְן: אִיךְ זִיץ יֶעצְט בֵּיי אַ סְעוּדַת מִצְוָה, מִיט דֶער סְעוּדָה גְרֵייט אִיךְ מֵיין גּוּף אוּן מֵיין נְשָׁמָה צוּם הֵיילִיגְן טָאג, אִיךְ וִויל אַרֵיינְגֵיין אִין יוֹם כִּפּוּר רוּאִיג, פְרֵיילִיךְ אוּן מִיט כֹּחַ, אִיךְ וִויל אַז מֵיין גּוּף זָאל מִיר נִישְׁט שְׁטֶערְן פוּן דַאוֶוענֶען אוּן תְּשׁוּבָה טוּן. וֶוען מֶען עֶסְט מִיט דֶער מַחְשָׁבָה, וֶוערְט דָאס עֶסְן אַלֵיין אַ חֵלֶק פוּן עֲבוֹדַת הַיּוֹם.
אַזוֹי אוֹיךְ אִיז דִי קְדֶשָׁה פוּן יוֹם כִּפּוּר גָאר גְרוֹיס, דֶער מֶענְטְשׁ דַארְף זִיךְ פְרִיעֶר צוּגְרֵייטְן כְּדֵי זֵיין גּוּף אוּן זֵיין נְשָׁמָה זָאלְן קֶענֶען מְקַבֵּל זֵיין דִי גֶעוַואלְדִיגֶע הֶאָרָה, דֶער מְאוֹר עֵינַיִם בְּרֶענְגְט דֶעם לָשׁוֹן חֲזַ"ל: "כָּל הָאוֹכֵל בִּתְשִׁיעִי כְּאִלּוּ הִתְעַנָּה תְּשִׁיעִי וַעֲשִׂירִי", עֶר עֶרְקְלֶערְט אַז יוֹם כִּפּוּר אִיז בִּבְחִינַת עוֹלָם הַבָּא, וָואס דָארְט אִיז נִישְׁט דָא קֵיין אֲכִילָה וּשְׁתִיָּה. דִי צַדִּיקִים זֶענֶען דָארְט נֶחֱנָה מִזִיו הַשְׁכִינָה. אָבֶּער כְּדֵי אַ מֶענְטְשׁ זָאל קֶענֶען מְקַבֵּל זֵיין אַזָא גְרוֹיסְן תַּעֲנוּג, דַארְף עֶר עֶרְשְׁט מַאכְן אַ כְּלִי. דִי סְעוּדָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אִיז דִי הֲכָנָה אוּן דֶער כְּלִי פַארְן תַּעֲנוּג פוּנֶעם יוֹם הַקָּדוֹשׁ.
דִי טְבִילָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר
אַ בַּאזוּנְדֶערֶער מִנְהָג פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אִיז דִי טְבִילָה אִין מִקְוֶה. דֶער מְהַרִי"ל שְׁרֵייבְּט אַז דִי טְבִילָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אִיז עֶנְלִיךְ צוּ דֶער טְבִילָה פוּן אַ גַר וֶוען עֶר וֶוערְט נִתְגַּיֵּר. דִי טְבִילָה אִיז נִישְׁט בְּלוֹיז כְּדֵי דֶער גּוּף זָאל זֵיין רֵיין. זִי וַוייזְט אוֹיף אַ טִיפְן אִינֶערְלִיכְן בֵּייט אִין דִי וֶועזְן פוּן דִי מֶענְטְשׁ. אַ גֵר וָואס טוֹבְלִיט זִיךְ וֶוערְט וִוי אַ זֵייעֶר מֶענְטְשׁ, עֶר לָאזְט אִיבֶּער זֵיין פְרִיעֶרְדִיגְן מַצָּב אוּן וֶוערְט אַרֵיינְגֶעבּוֹירְן אִינֶעם כְּלַל יִשְׂרָאֵל, אַזוֹי אוֹיךְ, וֶוען אַ אִיד טוֹבְלִיט זִיךְ עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר, דַארְף עֶר טְרַאכְטְן: אִיךְ וִויל אִיבֶּערְלָאזְן מֵיין אַלְטְן מַצָּב אוּן אַרוֹיסְקוּמֶען פוּן מִקְוֶה וִוי אַ זֵייעֶר מֶענְטְשׁ.
הָאבּ גֶעדַאוְונְט אָן גֶענוּג כַּנָּוָנָה, אִיךְ הָאבּ נִישְׁט גֶענוּג קוֹבֵעַ עִתִּים גֶעוֶוען, אִיךְ הָאבּ אֶפְשָׁר נִישְׁט גֶערֶעדְט אַזוֹי שֵׁיין צוּ מֶענְטְשְׁן וִוי עֶס פַּאסְט פַאר אַ אִיד, אָבֶּער יֶענְט וֶוער אִיךְ בַּאֲנֵייט, אִיךְ קֶען נָאכְאַמָאל אֶנְהֵייבְּן.. אִיךְ קֶען דַאוֶוענֶען מִיט מֶער הַארְץ, אִיךְ קֶען לֶערְנֶען מִיט מֶער קְבִיעוּת, אִיךְ קֶען זֵיין מֶער אָפְּגֶעהִיטְן אִין מֵיינֶע וֶוערְטֶער..."
רַבִּי צָדוֹק הַכֹּהֵן מִלּוּבְּלִין בְּרֶענְגְט דִי וֶוערְטֶער פוּנֶעם סֵפֶר הַחִנּוּךְ. דֶער סֵפֶר הַחִנּוּךְ עֶרְקְלֶערְט, אַז וֶוען דֶער מֶענְטְשׁ גִייט אוּנְטֶערְן וַואסֶער, זָאל עֶר טְרַאכְטְן פוּנֶעם אָנְהֵייבּ פוּן בְּרִיאַת הָעוֹלָם, וֶוען דִי גַאנְגֶע וֶועלְט אִיז גֶעוֶוען בַּאדֶעקְט מִיט וַואסֶער "וְרוּחַ אֱלוֹקִים מְרַחֶפֶת עַל פְּנֵי הַמָּיִם". וֶוען עֶר קוּמְט נָאכְדֶעם אַרוֹיס פוּנֶעם וַואסֶער, זָאל עֶר זִיךְ זֶען כְּאִלּוּ עֶר אִיז יֶענְט נָאכְאַמָאל בַּאשָׁאפְן אוּן גֵיי גֶעבּוֹירְן גֶעוָוארְן.
אַ מֶענְטְשׁ דַארְף נִישְׁט טְרַאכְטְן אַז זֵיין גַאנְגֶע פַארְגַאנְגֶענְהֵייט הַאלְט אִים פַארְשְׁפַארְט, דִי טְבִילָה דֶערְמַאנְט אִים אַז דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער גֶעבְּט אִים דֶעם כֹּחַ פוּן הִתְחַדְשׁוּת, עֶר קֶען אַרוֹיסְקוּמֶען וִוי אַ נַייעֶ מֶענְטְשׁ.
דִי סְעוּדָה הַמַּפְסֶקֶת
דֶער סֵפֶר הַחִנּוּךְ זָאגְט: כִּי כְּמוֹ שֶׁנִּתְחַדֵשׁ בְּגוּפוֹ יְחַדֵשׁ גַּם כֵּן פְּעֲלוֹתָיו לְטוֹב, וְיַכְשִׁיר מַעֲשָׂיו, וִידַקְדֶק בְּדַרְכֵי הַשֵּׁם בָּרוּךְ הוּא, אַזוֹי וִוי זֵיין גּוּף אִיז גֶעצְט בַּאנֵייט גֶעוָוארְן, זָאל עֶר אוֹיךְ בַּאנַייעֶן זֵיינֶע מַעֲשִׂים וִוי זֵיין גוּטְן. עֶר זָאל פַארְרֶעכְטְן זֵיין אוֹיפְפִירוּנְג אוּן מֶער אַכְטוּנְג גֶעבּן צוּ גֵיין אִין דִי וֶועגְן פוּנֶעם אוֹיבֶּערְשְׁטְן.
עֶס וֶוערְט דֶערְצֵיילְט אַז דֶער טְרִיסְקֶער מַגִּיד זי"ע אִיז אַמָאל גֶעזֶעסְן בֵּיי דֶער סְעוּדָה הַמַּפְסֶקֶת עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר, שׁוֹין אִינְמִיטְן דֶער סְעוּדָה הָאט מֶען גֶעקֶענְט זֶען וִוי זֵיין גַאנְגֶע צוּרָה הָאט זִיךְ גֶעטוֹיסְט, דִי קְדֶשָׁה אוּן דֶער פַּחַד פוּנֶעם יוֹם הַקָּדוֹשׁ זֶענֶען שׁוֹין גֶעלֶעגְן אוֹיף זֵיין פָּנִים, צוּם סוֹף פוּן דֶער סְעוּדָה הָאט עֶר גֶעזָאגְט "מַלְכוּתָא דִרְקִיעָא כְּעֵין מַלְכוּתָא דְאַרְעָא", דִי מַלְכוּת אִין הִימְל פִירְט זִיךְ עֶנְלִיךְ צוּ דֶער מַלְכוּת אוֹיף דֶער עֶרְד.
דָאס אִיז דֶער אֱמֶתֶ'ע תּוֹכֵן פוּן דֶער טְבִילָה, מֶען גִייט נִישְׁט בְּלוֹיז אַרֵיין אִין מִקְוֶה כְּדֵי אָפְּצוּאוַואשְׁן דֶעם עָבַר, מֶען קוּמְט אַרוֹיס מִיט אַ זֵייעֶם בְּלִיק אוֹיפְן עָתִיד.
וֶוען אַ קֶענִיג וֶוערְט גֶעקְרוֹינְט, אָדֶער וֶוען זֵיין מְלוּכָה וֶוערְט בַּאנֵייט, פְלֶעגְט עֶר מַאכְן הַנָּחוֹת פַאר דִי מֶענְטְשְׁן אִין זֵיינֶע לֶענְדֶער, עֶר הָאט מוֹחֵל גֶעוֶוען גֶעוִויסֶע חוֹבוֹת, אַרוֹיסְגֶעלָאזְט גֶעפַאנְגֶענֶע אוּן גֶעטַיילְט מַתָּנוֹת פַארְן פָּאלְק. הָאט דֶער מַגִּיד גֶעזָאגְט: יֶענְט, וֶוען מִיר זֶענֶען מְקַבֵּל דֶעם אוֹיבֶּערְשְׁטְנְס מַלְכוּת אוּן מִיר קְרוֹינֶען אִים נָאכְאַמָאל אַלְס מֶלֶךְ, בֶּעטְן מִיר עֶר זָאל אוֹיךְ מַאכְן "הַנָּחָה לַמְּדִינוֹת".
עֶר זָאל טוּן גוּטְס מִיט זֵיין פָאלְק, עֶר זָאל שֶׁענְקֶען פַאר אַלֶע אִידְרְן בָּנֵי, חַיֵּי וּמְזוֹנֵי. עֶר זָאל אוּנְז גֶעבְּן גֶעזוּנְט, פַּרְנָסָה אוּן נַחַת, אוּן עֶר זָאל אוּנְז מוֹחֵל זֵיין אוֹיף אַלֶע עֲבֵירוֹת.
אוֹיף עֲבֵירוֹת שֶׁבֵּין אָדָם לַמָּקוֹם אִיז יוֹם כִּפּוּר מְכַפֵּר וֶוען דֶער מֶענְטְשׁ טוּט תְּשׁוּבָה, אָבֶּער אוֹיף עֲבֵירוֹת שֶׁבֵּין אָדָם לַחֲבֵרוֹ אִיז יוֹם כִּפּוּר נִישְׁט מְכַפֶר בִּין מֶען הָאט אִיבֶּערְגֶעבְּעטְן דֶעם מֶענְטְשׁ וֶועמֶען מֶען הָאט וִויי גֶעטוּן.
אַמָאל אִיז שְׁוֶוער צוּ זָאגְן "אִיךְ הָאבּ נִישְׁט רִיכְטִיג גֶעטוּן".
דֶער מֶענְטְשׁ שְׁפִּירְט אַז דֶער צְוֵוייטֶער אִיז אוֹיךְ נִישְׁט גֶעוֶוען גֶערֶעכְט. עֶר טְרַאכְט: פַארְוָואס זָאל אִיךְ זֵיין דֶער עֶרְשְׁטֶער וָואס גֶעט מְחִילָה? אָבֶּער עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר אִיז נִישְׁט דִי צַייט צוּ דֶעגֶענֶען וֶוער אִיז מֶער גֶערֶעכְט. דֶער צִיל אִיז צוּ רֵיינִיגְן דָאס הַארְץ. אֲפִלּוּ אוֹיבּ דֶער צְוַוייטֶער הָאט אוֹיךְ אַ חֵלֶק אִין דֶעם קְרִיג, קֶען מֶען אָנְהֵייבְּן מִיטְן אֵייגֶענֶעם חֵלֶק.
וֶוען עֶר הָאט גֶעזָאגְט דִי וֶוערְטֶער, אִיז אַזָא גְרוֹיסֶער פַּחַד גֶעפַאלְן אוֹיף דִי מֶענְטְשְׁן, אַז זֵיי הָאבְּן מוֹרָא גֶעהַאט צוּ קוּקְן אוֹיף זֵיין פָּנִים, דִי מֶענְטְשְׁן וָואס זֶענֶען גֶעשְׁטַאנֶען אוֹיף דִי בֶּענְק אוּן טִישְׁן זֶענֶען אַרָאפְּגֶעפַאלְן פוּן גְרוֹיס פַּחַד. דִי מַעֲשֶׂה וַוייזְט אוּנְז דֶעם בַּאזוּנְדֶערְן צוּזַאמֶענְהַאנְג פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר: שִׂמְחָה אוּן יִרְאָה בֵּיינָאזָאם.
מֶען קֶען זָאגְן פָּשׁוּט: "אוֹיבּ אִיךְ הָאבּ דִיר וֵויי גֶעטוּן, אָדֶער גֶערֶעדְט נִישְׁט שֵׁיין, בֶּעט אִיךְ דִיר מְחִילָה. אִיךְ וִויל נִישְׁט אַרֵיינְגֵיין אִין יוֹם כִּפּוּר מִיט אַ שְׁוֶוער הַארְץ". אַמָאל קֶענֶען עֶטְלִיכֶע אֱמֶתֶ'ע וֶוערְטֶער פַארְרֶעכְטְן אַ וַוייטָאג וָואס שְׁלֶעפְט זִיךְ שׁוֹין אַ לַאנְגֶע צֵייט, אֲפִלּוּ אוֹיבּ אַלֶעס וֶוערְט נִישְׁט גְלֵייךְ אוֹיסְגֶעגְלִיכְן, הָאט מֶען כָאטְשׁ גֶעעֶפְנְט אַ טִיר.
פוּן אֵיין זֵייט אִיז דָא אַ גְרוֹיסֶע שִׂמְחָה, וֵוייל דֶער קֶענִיג בַּאנֵייט זֵיין מַלְכוּת אוּן עֶפְנְט דִי טוֹיעֶרְן פוּן רַחֲמִים, פוּן דֶער צְוַוייטֶער זֵייט שְׁפִּירְט מֶען דֶעם גְרוֹיסְן פַּחַד אוּן דִי אַחֲרָיוּת פוּן דֶעם מָאמֶענְט.
אוּן אַזוֹי וִוי מִיר בֶּעטְן אַנְדֶערֶע זֵיי זָאלְן אוּנְז מוֹחֵל זֵיין, דָארְפְן מִיר אוֹיךְ פְּרוּבִּירְן מוֹחֵל צוּ זֵיין אַנְדֶערֶע, עֶס אִיז נִישְׁט אַלֶעמָאל גְרִינְג, אוּן אַמָאל דַארְף מֶען נָאךְ אוֹיסְאַרְבֶּעטְן דֶעם וַוייטָאג. אָבֶּער מֶען קֶען כָאטְשׁ בֶּעטְן דֶעם אוֹיבֶּערְשְׁטְן: הֶעלְף מִיר אַרוֹיסְגֶעמֶען דִי שִׂנְאָה פוּן הַארְץ אוּן נִישְׁט אַרֵיינְגֵיין אִין יוֹם הַקָּדוֹשׁ מִיט נְקָמָה אוּן הַקְפָּדָה.
מִיר פְרֵייעֶן זִיךְ מִיטְן חֶסֶד פוּנֶעם אוֹיבֶּערְשְׁטְן, אָבֶּער מִיר פַארְשְׁטֵייעֶן אוֹיךְ אַז מֶען קֶען נִישְׁט אַרֵיינְגִיין אִין אַזַא טָאג לֵייכְטְזִינִיג. מֶען דַארְף זִיךְ צוּגְרֵייטְן, זִיךְ אִיבֶּערְבֶּעטְן מִיט מֶענְטְשְׁן, פַארְרֶעכְטְן וָואס מֶען קֶען, אוּן מַאכְן פְּלַאץ אִין הַארְץ פַאר דֶער קְדֶשָׁה.
פַארְגֶעבְּן אֵיינֶער דֶעם צְוֵוייטְן
אֵיינֶער פוּן דִי וִויכְטִיגְסְטֶע הֲכָנוֹת צוּ יוֹם כִּפּוּר אִיז זִיךְ אִיבֶּערְצוּבֶּעטְן מִיט אַנְדֶערֶע מֶענְטְשְׁן.
מֶען קֶען אוֹיךְ טְרַאכְטְן פוּן אֵיין אָדֶער צְוֵויי זַאכְן וָואס מֶען וִויל פַארְרֶעכְטְן אִינֶעם זֵייעֶם יָאר, נִישְׁט צוּפִיל, אוּן נִישְׁט זַאכְן וָואס זֶענֶען שְׁוֶוער אוֹיסְצוּפִירְן, קְלֵיינֶע, קְלָארֶע אוּן אֶמֶתֶ'ע קַבָּלוֹת קֶענֶען טוֹישְׁן אַ מֶענְטְשְׁנְס גַאנְצְן לֶעבְּן.
לִפְנֵי ה' תִּטְהָרוּ
וֶוען מֶען גִייט צוּם יוֹם הַקָּדוֹשׁ מִיט אַזַא הֲכָנָה, אִיז דֶער פַאסְטְן נִישְׁט בְּלוֹיז אַ טָאג וֶוען מֶען עֶסְט נִישְׁט, דֶער גַאנְגֶער מֶענְטְשׁ גִייט אַרֵיין אִין אַן אַנְדֶערְן מַצָּב.
דִי שִׂמְחָה פוּן עֶרֶב יוֹם כִּפּוּר עֶפְנְט דָאס הַארְץ, דִי סְעוּדָה גְרֵייט צוּ דֶעם גּוּף אוּן דִי נְשָׁמָה. דִי טְבִילָה דֶערְמַאנְט דֶעם מֶענְטְשׁ אַז עֶר קֶען נָאכְאַמָאל גֶעבּוֹירְן וֶוערְן, דִי בַּקָּשֶׁת מְחִילָה רֵיינִיגְט זֵיינֶע בַאצִיאוּנְגֶען מִיט אַנְדֶערֶע מֶענְטְשְׁן, אוּן דִי רואיגֶע מִינוּטְן פַאר כָּל נִדְרֵי בְּרֶענְגֶען אִים נָאענְט צוּם אוֹיבֶּערְשְׁטְן.
אַלֶעס פירט צום פָּסוּק "כִּי בַיּוֹם הַזֶּה יְכַפֶּר עֲלֵיכֶם לְטַהֵר אֶתְכֶם מִכֹּל חַטּאתֵיכֶם לִפְנֵי ה' תִּטְהָרוּ".
דִי גְרֶעסְטֶע טָהֲרָה קוּמְט וֶוען דֶער מֶענְטְשׁ שְׁטֶעלְט זִיךְ "לִפְנֵי ה'", פַארְן אוֹיבֶּערְשְׁטְן אַלֵיין. עֶר דַארְף זִיךְ נִישְׁט בַּאהַאלְטְן, זִיךְ נִישְׁט פַארְעֶנְטְפֶערְן אוּן זִיךְ נִישְׁט מַאכְן שֶׁענֶער וִוי עֶר אִיז. עֶר קֶען אוֹיסְגִיסְן זֵיין הַארְץ אוּן זָאגְן דֶעם אֱמֶת.
עֶר קוּמט מִיט זֵיינֶע חֶסְרוֹנוֹת, אָבֶּער אוֹיךְ מִיט זֵיין הֵיילִיגֶע נְשָׁמָה. עֶר קוּמט מִיט חֲרָטָה אוֹיפְן פַארְגַאנְגֶענְהֵייט, אָבֶּער אוֹיךְ מִיט הָאפֶענוּנְג אוֹיפְן עָתִיד. עֶר קוּמט מִיט פַּחַד, אָבֶּער אוֹיךְ מִיט שִׂמְחָה אוּן בִּטָחוֹן.
דֶער אוֹיבֶּערְשְׁטֶער הָאט אוּנְז גֶעגֶעבְּן דֶעם יוֹם הַקָּדוֹשׁ כְּדֵי מִיר זָאלְן נִישְׁט בְּלֵייבְּן אוּנְטֶערְן שְׁוֶוערֶע מַשָּׂא פוּנֶעם עָבַר. עֶר וִויל אוּנְז רֵיינִיגְן, אוֹיפְהֵייבְּן אוּן גֶעבְּן דֶעם כֹּחַ אָנְצוּהֵייבְּן נָאכְאַמָאל.
קֶערְט זִיךְ צוּרִיק צוּ זֵיין טַאטְן. מִיט יִרְאָה, מִיט שִׂמְחָה אוּן מִיט דֶער תְּפִילָה.
דֶערִיבֶּער גִייט אַ אִיךְ צוּ יוֹם כִּפּוּר נִישְׁט וִוי אֵיינֶער וָואס גֵייט אַרֵיין אִין אַ פַארְמַאכְטֶע טִיר, נָאר וִוי אַ קִינְד וָואס
אָבִינוּ מַלְכֵּנוּ, הַחְזִירֵנוּ בִּתְשׁוּבָה שְׁלֵמָה לְפָנֶיךָ.
בְּבִרְכַּת גְּמַר חֲתִימָה טוֹבָה!