Skip to content
להתענג - אידיש

דער אור פון ביטול פאר'ן רצון ה' אויך אינדרויסן פון דער סוכה

  • Sukkos
  • 5787
  • Yiddish
View printout

מ'בלייבט אלעמאל מקושר מיט'ן עצם מצוות סוכה

עס איז באקאנט דער חידוש פונעם הייליגן צאנזער רב זי"ע (דברי חיים סוכות, ד"ה בפסוק בסוכת תשבו, וכן מוכח ממשמעות דברי החת"ס והאבנ"ז), אז אפילו א מצטער - וואס איז פטור פון סוכה און גייט ארויס פון דער סוכה - איז אבער ווייטער מקיים מצוות סוכה במשך דעם גאנצן יום טוב. א איד בלייבט אלץ מקושר מיט'ן עצם מצוה פון סוכה, ווייל דער גדר המצוה איז 'תשבו כעין תדורו', און ווען א מענטש וואוינט אין זיין אייגענעם הויז, גייט ער צומאל אויך ארויס פון שטוב ווען ס'פעלט זיך אויס, קומט אויס אז ווען מ'גייט ארויס פון דער סוכה פאר א צורך, איז דאס אויך א חלק פון דער 'ישיבה' אין סוכה און מ'איז ווייטער מקיים די מצוה.

דער עיקר איז ביטול צום רצון ה'

דער פנימיות הענין פון דעם צאנזער רב'ס חידוש איז, אז דער עיקר פון יעדע עבודת ה' איז, דער ביטול צום רצון פונעם אויבערשטן. ווען א איד איז א מצטער און ער גייט ארויס פון דער סוכה מיט א ביטול צום רצון ה' און ער נישט בועט אין דער מצוה (כמבואר בריש מס' ע"ז), דעמאלט איז דאס פאררעכנט אזויווי ער איז נאך אין דער סוכה, ווייל דאס איז דער עיקר תכלית פון אלע מצוות.

ס'איז טאקע באקאנט וואס הרה"ק רבי יושע מבעלזא זי"ע איז מעיד אין א בריוו אז אביו הק', דער שר שלום מבעלזא זי"ע, האט בסוף ימיו געמוזט עסן יו"כ, און ער האט געגעסן מיט א 'שמחה יתירה', ווייל די שמחה האט מגלה געווען אז זיין עבודה איז נאר זיך צו מבטל זיין פאר'ן רצון ה'.

א שאלה פאר דער פטירה

לויט דעם יסוד קען מען פארשטיין די מעשה וואס מ'פארציילט אויף איינער פון די גרויסע תלמידים פון הרה"ק רבי ר' בונם מפרשיסחא זי"ע, אז פאר זיין הסתלקות האט ער געבעטן אז מ'זאל ברענגען צו אים א קאצקער חסיד, מ'האט אים געברענגט דעם אבני נזר, און א יונגערמאן האט זיך דארט באהאלטן אונטער דער בעט, ווילנדיג הערן וואס זיי רעדן.

האט ער געהערט ווי דער אלטער חסיד פרעגט פונעם אבני נזר, אז ער האט געהערט פון זיין רבי'ן, דער רבי ר' בונם, אז אגאנץ לעבן דארף א מענטש זיך גרייטן צו זיין פטירה, וואס דעמאלט איז א זמן פון דעם גרויסן יחוד, ווען די מצוות און מעשים טובים פון אלע יארן ווערן נתעלה בסוד היחוד פון 'מקבציאל'. אבער – האט דער חסיד געזאגט – אז ער האט זיך טאקע צוגעגרייט אגאנץ לעבן צו דער צייט, ער האט געמיינט אז ווען ס'וועט קומען די לעצטע מינוטן וועט ער האבן גרויסע מוחין דגדלות, אבער למעשה שטייט ער שוין ממש פאר דער פטירה, און ער איז אין מוחין דקטנות. וואס זאל ער טון?

דער אבני נזר האט געשפירט אז איינער באהאלט זיך דארט, און האט אים ארויסגעשיקט פונעם צימער. שפעטער האט דער שם משמואל געזאגט, אז ער וואלט געווען גרייט צו געבן כל הון דעלמא כדי צו וויסן וואס זיין טאטע, דער אבני נזר, האט געענטפערט אויף דער שאלה.

דער תכלית איז דביקות – אויך אין מוחין דקטנות

מ'קען זאגן א תשובה דערויף לויט דעם חידוש פונעם דברי חיים, אז ווען א מצטער גייט ארויס פון דער סוכה מיט א ביטול צום רצון ה', איז ער ווייטער מקיים מצוות סוכה, ווייל דער עיקר תכלית פון עבודת ה' איז צו דינען השי"ת מיט א דביקות אין אלע מצבים, סיי אינעווייניג אין דער סוכה און סיי אינדרויסן פון דער סוכה, סיי ווען מ'שפירט מוחין דגדלות און סיי ווען מ'איז אין מוחין דקטנות. די אמת'ע דביקות איז נישט תלוי אינעם ארומיגן מצב פונעם מענטש.

דער מיטעלער רבי איז מבאר די הלכה אז מ'דארף מאריך זיין ביי 'אחד' פון קריאת שמע מיט דער כוונה פון מסירת נפש און מיט א ביטול עצמי - בכל לבבך, אפילו הוא נוטל את לבבך, ובכל נפשך, אפילו הוא נוטל את נפשך – זאגט דער מיטעלער רבי אז מ'דארף מאריך זיין מיט דער כוונה פון אחד, ביז מ'איז זוכה צו דער דרגא פון 'יחיד'. דהיינו, אז מ'גייט ארויף פונעם עולם האצי' צו א העכערע דרגא פון דביקות, ביז דעם עולם א"ק, וואס דארט איז מען זוכה צו דער עצמיות'דיגער דביקות – די דרגא פון 'כתר'.

כלפי עצם אלוקות איז נישט קיין חילוק די מוחין

דאס הייסט אז אפילו ווען א מענטש געפינט זיך אין מוחין דקטנות, וואס דעמאלט איז אים שווער צו אינזין האבן און מייחד זיין די כוונות פון אצילות, איז אבער דא אן עצה צו מאריך זיין ביי 'אחד', ביז ער קומט אן צו דער העכערער דרגא פון 'ביטול', וואס איז דביקות עצם, און דורכדעם קען מען זוכה זיין צו די עצמיות'דיגע כוונות, וואס שיינט אפילו אין מוחין דקטנות! פונקט ווי א מצטער וואס גייט ארויס פון סוכה איז ווייטער מקיים די מצוה דורך זיין ביטול צום רצון ה'. אזוי אויך קען א איד אנקומען צו דעם עצם ביטול וואס מ'קען האבן אפילו אין מוחין דקטנות. דאס איז א העכערע נקודה פון דביקות עצם, וואס איז נישט תלוי אין די מוחין.

דאס קען זיין די תשובה אויף די שאלה פון דעם חסיד, אז מ'דארף זיך אנגרייטן אגאנץ לעבן צו דער פטירה, ווען מ'איז זוכה צו דעם העכסטן דרגא פון דביקות אין עצם אלוקות, וואס דארט איז נישט קיין חילוק צווישן מוחין דקטנות און מוחין דגדלות. לגבי 'דביקות עצמות' איז נישט קיין חילוק צווישן 'תשבו' אין סוכה און 'תדורו' בבית. ביידע דרגות, גדלות און קטנות, ווערן איינס כלפי דעם עצם אלוקות – שעשועי האמונה, וואס דאס איז דער אמת'ער תכלית (כמבואר בליקו"מ תנינא סי' ב', ועו"מ).

More in this printout

View the whole printout