ארט פון הפצה: אין עטליכע בתי מדרשים, אין בארא פארק
וואס ברענגט אייך צו צעשפרייטן די גליונות?
די מעשה פאנגט זיך שוין אן מיט א זיבן יאר צוריק. געווען איז עס ווען איך בין ל”ע דורכגעגאנגען א ביטערע פרשה מיט מיין קליינע טאכטער געדארפט אריבערגיין א הארץ אפעראציע ה”י, און דאס איז נאכדערצו געווען דורכאויס די קאראנע תקופה. איך וואס האט ליידער בין אין א שפיטאל. און אנדערש ווי געווענליך, וואס ס’זענען דא די אלע סארטן וואוילטעטיגע ארגאניזאציעס וואס ברענגען עסן, העלפן מיט טראנספארטאציע אהין און צוריק פון די שפיטעלער פאר די פאציענטן און זייערע באגלייטער. דעמאלט איז אלעס געווען פארמאכט. די אלע זאכן האבן נישט פונקציאנירט.
ווי פארשטענדליך, איז כאטש וואס אפילו אין פרידנס-צייטן ווען וועלט איז וועלט, איז בכלל נישט געשמאק דאס דארפן זיין א יוצא ונכנס אין שפיטאל, איז עס אצינד אבער געווען פילפאכיג ערגער. כ’האב נישט געהאט געהעריג וואס צו עסן, און דאס איז אויסער דעם וואס צוליב די פאליסיס פון די שפיטעלער האב איך נישט געהאט די מעגליכקייט ארויסצוגיין פון שפיטאל אפילו ווען איך האב ווען יא א וועג. ס’איז געווען ממש אזוי ווי א תפיסה - ווער ס’איז אינעווייניג בלייבט פארקנאקט אינעווייניג, אינדרויסן כ’האב ארויסגיין פון איין אפטיילונג אין דעם בנין פון שפיטאל זעלבסט, צו א אנדערע אפטיילונג אין זעלבן בנין.
בקיצור דאס איז געווען זייער א ביטערע און שווערע תקופה, פון אלע זייטן. פארשטייט זיך, אז די אויבן-אן האט פארנומען די זארג און די טירדות, וואס זענען מיין טייערע טאכטער’ס מצב זעלבסט. אבער צו דעם איז געווען פארשטעקט און בלייבט ווער ס’איז אינדרויסן.
געקענט אפילו נישט געווען פארבינדן צו נאך צוגעקומען די גייסטישע און פיזישע שוועריגקייטן. דו ביסט אפגעהאקט פונעם גאנצן וועלט, דו האסט נישט וואס צו עסן, די הונגער, אן א נארמאלע בעט ווי צו אויסציען די אזוי אויך פארמאטערטע ביינער.
און דעמאלטס האט מיר דער באשעפער געשיקט קודם די נפשיות’דיגע ישועה, אין פארעם פון דעם וואס פונקט דעמאלט האט מיר א חבר געזאגט וועגן די קו השגחה פרטית. דאס איז געווען מיין מיטן קו השגחה פרטית, און איך קען זאגן אז דאס האט מיך ממש באלויכטן מיינע שווערע טעג, מיר איבערלאזנדיג מיט א רושם פאר א לאנגע צייט. ווייל ווען די געפילן פון א מענטש זענען זייער זייער... איך וויל נישט זאגן דעפרעסט, אבער אלע נערוון זענען אפן, די הארץ און געפילן שפילן, און פון דארטן טרעפט מען א ליכטיגקייט, א אור, האט דאס געהאט א געוואלדיגע השפעה אויף מיר. איך האב נאכנישט געקענט דעם גליון דעמאלטס, איך האב נאר געקענט די שיעורים פון ר’ דוד, אבער... דאס איז בעצם געווען דער אנהייב.
שפעטער, איינמאל איך האב שוין געהערט אז ס’איז דא א גליון, פלעג איך עס אליין ארויספרינטן. יעדע וואך פאר מיר אין בית המדרש וואו איך דאווען, רוב עולם דא פארשטייט דאך נישט קיין ווארט לשון הקודש, און די גליונות זענען נאך דאן געווען בלויז אויף לשון הקודש. און איך האב געזען אז דער עולם האט הנאה דערפון, מ’זיצט און מ’ליינט, און מ’האט הנאה. האב איך שוין געמאכט אפאר קאפיס פון דעם, ס’זאל זיין.
איך האב נישט געטראכט צו גיין זוכן דעם גליון אין אידיש. דאס האב איך שוין באקומען צו מיין אימעיל, דאס האב איך געפרינט, דאס האב איך געברענגט.
ליינט אינעם קומענדיגן גליון, ווי דער חשוב’ער מפיץ האט אנגעטראפן דעם אוצר: מ’קען אויך באקומען דעם גליון אויף אידיש, און עס אויך מפיץ זיין פאר אנדערע! ערשטע באקאנטשאפט